नागपंचमी 2026: आज देशभरात नागदेवतेची पूजा, श्रावण सोमवारामुळे धार्मिक महत्त्व अधिक


17 ऑगस्ट 2026 | विशेष धार्मिक बातमी


आज नागपंचमीचा पवित्र सण



आज सोमवार, 17 ऑगस्ट 2026 रोजी देशभरात नागपंचमीचा सण श्रद्धा आणि भक्तिभावाने साजरा केला जात आहे. श्रावण महिन्यातील शुक्ल पक्षाच्या पंचमी तिथीला नागपंचमी साजरी केली जाते. या दिवशी नागदेवतेची पूजा करून कुटुंबाच्या सुख-समृद्धी आणि संरक्षणासाठी प्रार्थना करण्याची परंपरा आहे.


यंदाची नागपंचमी विशेष ठरत आहे कारण नागपंचमी आणि श्रावण सोमवार एकाच दिवशी आले आहेत. त्यामुळे अनेक ठिकाणी नागपूजेसोबत भगवान शिवाचीही विशेष पूजा केली जात आहे.


नागपंचमीचे धार्मिक महत्त्व


हिंदू परंपरेत नागांना विशेष धार्मिक महत्त्व आहे. भगवान शिवाच्या गळ्यातील नागामुळे नागदेवतेचा आणि शिवपूजेचा जवळचा संबंध मानला जातो.


नागपंचमीच्या दिवशी नागदेवतेची प्रतिमा किंवा नागाची मूर्ती यांची पूजा केली जाते. फुले, हळद-कुंकू, नैवेद्य आणि दिवा अर्पण करून भक्त श्रद्धेने पूजा करतात. विविध भागांमध्ये पूजा करण्याच्या पद्धती आणि नैवेद्याच्या परंपरा वेगवेगळ्या आहेत.


महाराष्ट्रात नागपंचमीची परंपरा


महाराष्ट्रात नागपंचमीला विशेष सांस्कृतिक महत्त्व आहे. ग्रामीण भागात नागदेवतेची पूजा, पारंपरिक पदार्थांचा नैवेद्य आणि महिलांकडून धार्मिक विधी करण्याची परंपरा अनेक ठिकाणी पाहायला मिळते.


नागपंचमी हा केवळ धार्मिक सण नसून निसर्ग आणि प्राणिमात्रांबद्दल आदर व्यक्त करण्याचा दिवस म्हणूनही पाहिला जातो. नागांसारख्या वन्यजीवांचे पर्यावरणातील महत्त्व लक्षात घेऊन त्यांचे संरक्षण करण्याचा संदेश या सणातून देता येतो.


पूजा करताना सुरक्षिततेची काळजी


नागपंचमीच्या दिवशी प्रत्यक्ष साप पकडून किंवा त्यांना त्रास देऊन पूजा करण्याऐवजी नागदेवतेची मूर्ती, चित्र किंवा प्रतीकात्मक पूजा करणे अधिक सुरक्षित आहे.


वन्य साप दिसल्यास त्याला पकडण्याचा किंवा त्याच्या जवळ जाण्याचा प्रयत्न करू नये. प्रशिक्षित सर्पमित्र किंवा संबंधित वनविभागाची मदत घ्यावी.


श्रावण सोमवार आणि नागपंचमीचा योग


यंदा नागपंचमीसोबत श्रावण सोमवार असल्यामुळे शिवभक्तांसाठीही आजचा दिवस विशेष मानला जात आहे. अनेक भाविक भगवान शिवाची पूजा, अभिषेक आणि दर्शन घेत आहेत. महाराष्ट्रातील विविध शिवमंदिरांमध्येही आज भक्तांची गर्दी होण्याची शक्यता आहे.


नागपंचमीचा संदेश


नागपंचमी आपल्याला श्रद्धेसोबतच निसर्गाचा आदर, वन्यजीवांचे संरक्षण आणि पर्यावरणाचे संवर्धन करण्याचा संदेश देते.


परंपरा जपत असताना वन्यजीवांना इजा होणार नाही याची काळजी घेणे ही प्रत्येकाची जबाबदारी आहे.


नागपंचमीच्या हार्दिक शुभेच्छा!